हिवाळी अधिवेशनादरम्यान महिलांच्या मोर्चात घोषणा देताना उत्साही कार्यकर्ती !
'अर्थपूर्ण जीवनाचा समाजात शोध' घेण्यासाठी २००६ साली डॉ. अभय आणि डॉ. राणी बंग यांनी तरुणांसाठी विकसित केलेली शिक्षणप्रक्रिया म्हणजे 'निर्माण'...
समाजात सकारात्मक बदल घडवून आणण्यासाठी विविध समस्यांचे आव्हान स्वीकारणा-या व त्याद्वारे स्वत:च्या आयुष्याचा अर्थ शोधू इच्छिणा-या युवा प्रयोगवीरांचा हा समुदाय...
'मी व माझे' याच्या संकुचित सीमा ओलांडून,त्यापलीकडील वास्तवाला आपल्या कवेत घेण्यासाठी स्वत:च्या बुद्धीच्या,मनाच्या व कर्तृत्वाच्या कक्षा विस्तारणा-या निर्माणींच्या प्रयत्नांचे संकलन म्हणजे "सीमोल्लंघन"!
निर्माणबद्दल अधिक माहितीसाठी - http://nirman.mkcl.org; www.facebook.com/nirmanforyouth
Friday, 28 February 2014
Sunday, 9 February 2014
Narendra Dabholkar
डॉ. नरेंद्र दाभोलकरांवर Economist मध्ये प्रकाशित झालेला मृत्युलेख:
http://www.economist.com/news/obituary/21586275-narendra-dabholkar-fighter-against-superstition-was-killed-august-20th-aged-67-narendraज्ञानाधिष्ठित समाजनिर्मितीच्या स्वप्नाचा पाठपुरावा – विवेक सावंत
हे भाषण साप्ताहिक साधनामध्ये (१८
जानेवारी, २०१४) प्रसिद्ध झाले होते. ते चॉकलेट पार्सलसाठी वापरण्याची परवानगी
दिल्याबद्दल साधनाचे संपादक श्री. विनोद शिरसाट यांचे आभार.
तंत्रज्ञान आणि रोजगार
१८व्या शतकात सुरू झालेल्या औद्योगिक क्रांतीमुळे काही
वर्षांत विणकरांची पिढी बेरोजगार झाली होती. हीच परिस्थिती २०व्या शतकात सुरू
झालेल्या डिजिटल क्रांतीमुळे मध्यम कौशल्य असणाऱ्या वर्गावर (उदा. टायापिस्ट,
तिकीट एजंट इ.) आली आहे. अनेक अर्थतज्ञ असे मानतात की क्रांतीसाठी कारणीभूत innovation मुळे काही नोकऱ्या जात असल्या तरी समाजाचे एकूण राहणीमान वाढते, उच्च
राहणीमानामुळे वस्तू आणि सेवांची मागणी वाढते आणि त्यामुळे नव्या नोकऱ्या तयार
होतात. (उदा. सेक्रेटरींची संख्या कमी झाली तरी कॉम्प्युटर प्रोग्रामर्सची संख्या
वाढते.) मग काळजी करण्यासारखे काय आहे?
डिजिटल क्रांतीमुळे आलेल्या
समृद्धीचा अधिकाधिक वाटा भांडवलदारांनाच मिळत असल्याचे लक्षात येत आहे.
अमेरिकेच्या सर्वांत श्रीमंत १% लोकांना १९७० साली सकल उत्पन्नाचे ९% मिळत असत. हा
टक्का आता २२% पर्यंत पोहोचला आहे. गेल्या १४ वर्षांत अमेरिकेतील बेरोजगारी ३५%
वरून ४१%पर्यंत पोहोचली आहे. ऑक्सफोर्ड विद्यापीठाच्या एका अभ्यासानुसार आज उपलब्ध
असलेल्यापैकी ४७% नोकऱ्या पुढील २ दशकांत मशीन्स करू शकतील.
आजच्या तंत्रज्ञानाचा उद्याच्या
रोजगारावर मोठा परिणाम होणार आहे आणि यासाठी कोणताही देश तयार नाही. डिजिटल
क्रांती आणि रोजगार यांच्यातील संबंधांवर प्रकाश टाकणारे इकॉनॉमिस्ट मधील हे
संपादकीय आणि एक लेख:
The Trouble with Billionaires
सगळे अब्जाधीश खूप कष्ट, तसेच ‘brilliant innovations’ यांच्या आधारे
संपत्ती कमावतात...
संपत्तीचा हिस्सा समाजातील इतर
घटकांपेक्षा Innovators ना जास्त मिळायला हवा...
विषमता दूर करण्यासाठी गरीबांनी
अधिक कष्ट करायला हवेत...
आपल्या व्यवसायाच्या माध्यमातून संपत्ती कमावणारे
व्यावसायिक रोजगार निर्माण करून आणि दानधर्म करून समाजाची योग्य परतफेड करतात...
प्रस्थापित झालेल्या
अशा काही समाजांना The Trouble with Billionaires हे पुस्तक
आव्हान देतं. या पुस्तकाचा Ecologist मधील हा परिचय.
Friday, 24 January 2014
रक्तात पेटलेल्या अगणित सुर्यांनो - नामदेव ढसाळ
रक्तात पेटलेल्या अगणित सुर्यांनो
तूमची आय-बहीण
आजही विटंबली जाते
हाटाहाटातून…
मवाल्यासारखे माजलेले
उन्मत्त नीरो
आजही मेणबत्तीसारखी जाळतात
माणसं
चौकाचौकातून…
कोरभर भाकरी पसाभर पाणी
यांचा अट्टाहास केलाच तर
आजही फीरवला जातो नांगर
घरादारावरून
चिंदकातले हात सळसळलेच तर
छाटले जातात आजही नगरानगरातून
रक्तात पेटलेल्या अगणित सुर्यांनो,
किती दिवस सोसायची ही
घोर नाकेबंदी
मरेपर्यंत राहयचं का असंच युद्धकैदी?
ती पाहा रे ती पाहा
मातीची अस्मिता आभाळभर झालीय
माझ्या यातनेनं आता
झिंदाबादची गर्जना केलीय
रक्तात पेटलेल्या अगणित सुर्यांनो,
आता या शहराशहराला
आग लावत चला …
Monday, 13 January 2014
पुस्तक परिचय: द स्पिरीट लेव्हल - नंदा खरे
आपण ज्या काळात जगत आहोत त्यात ‘स्पर्धा व विषमता ही आर्थिक
प्रगतीसाठी प्रोत्साहवर्धक असते’ असे बरेचदा मानले जाते. हे गृहीतक खरे आहे का?
नंदा खरे यांनी ‘स्पिरीट लेव्हल’ या पुस्तकाचा परिचय नुकताच निर्माण ५.३ अ शिबिरात
करून दिला. विषमता व तिच्यासोबत आढळणारे दुष्परिणाम यांचा अनेक देशांचा अभ्यास या
पुस्तकात मांडला असून ‘समाज कसा हवा’ याविषयी काही दिशा दर्शन त्यातून मिळावे. तो
वाचा.

Subscribe to:
Posts (Atom)



























